Τι συνέβη; February 1979 μ.Χ.

1 εκατομμύριο Ιρανοί διαδηλώνουν στην Τεχεράνη σε ένδειξη υποστήριξης στον εξόριστο Αγιατολάχ Χομεϊνί, τον θεμελιώδη ηγέτη.

Ruhollah Khomeini

Συνεχίστε στην Ιστορία

Την ημέρα της άφιξής του, ο Χομεϊνί κατέστησε σαφή την απόρριψη της κυβέρνησης του Μπαχτιάρ σε μια ομιλία του, υποσχόμενος: «Θα τους κλωτσήσω στα δόντια. Εγώ διορίζω την κυβέρνηση, εγώ διορίζω την κυβέρνηση με την υποστήριξη αυτού του έθνους». Στις 5 Φεβρουαρίου, από το αρχηγείο του στο σχολείο Ρεφάχ στη νότια Τεχεράνη, κήρυξε μια προσωρινή επαναστατική κυβέρνηση, διόρισε τον ηγέτη της αντιπολίτευσης Μεχντί Μπαζαργκάν (από το θρησκευτικό-εθνικιστικό Κίνημα Ελευθερίας, που συνδέεται με το Εθνικό Μέτωπο) ως δικό του πρωθυπουργό και διέταξε τους Ιρανούς να υπακούσουν στον Μπαζαργκάν ως θρησκευτικό καθήκον.

Mehdi Bazargan Image

Συνεχίστε στην Ιστορία

Στις 9 Φεβρουαρίου, ξέσπασε εξέγερση τεχνικών της αεροπορίας υπέρ του Χομεϊνί στην αεροπορική βάση Ντοσάν Ταπέ. Μια μονάδα των «Αθάνατων Φρουρών» υπέρ του Σάχη επιχείρησε να συλλάβει τους στασιαστές και ξέσπασε ένοπλη μάχη. Σύντομα, μεγάλα πλήθη βγήκαν στους δρόμους, στήνοντας οδοφράγματα και υποστηρίζοντας τους στασιαστές, ενώ ισλαμο-μαρξιστές αντάρτες με τα όπλα τους ενώθηκαν για να τους υποστηρίξουν.

Στις 11 Φεβρουαρίου, ο Χομεϊνί διόρισε τον δικό του ανταγωνιστικό μεταβατικό πρωθυπουργό, τον Μεχντί Μπαζαργκάν, απαιτώντας: «εφόσον τον έχω διορίσει, πρέπει να υπακούεται». Ήταν η «κυβέρνηση του Θεού», προειδοποίησε, η ανυπακοή σε αυτόν ή στον Μπαζαργκάν θεωρούνταν «εξέγερση κατά του Θεού».

Mehdi Bazargan Image

Συνεχίστε στην Ιστορία

Στις 11 Φεβρουαρίου, καθώς η εξέγερση εξαπλωνόταν και οι αποθήκες όπλων καταλαμβάνονταν, ο στρατός κήρυξε ουδετερότητα και το καθεστώς Μπαχτιάρ κατέρρευσε.

Η τελική κατάρρευση της προσωρινής μη ισλαμιστικής κυβέρνησης ήρθε στις 2 μ.μ. της 11ης Φεβρουαρίου, όταν το Ανώτατο Στρατιωτικό Συμβούλιο κηρύχθηκε «ουδέτερο στις τρέχουσες πολιτικές διαμάχες... προκειμένου να αποτραπεί περαιτέρω αναταραχή και αιματοχυσία». Όλο το στρατιωτικό προσωπικό διατάχθηκε να επιστρέψει στις βάσεις του, παραχωρώντας ουσιαστικά τον έλεγχο ολόκληρης της χώρας στον Χομεϊνί. Οι επαναστάτες κατέλαβαν κυβερνητικά κτίρια, τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς, καθώς και παλάτια της δυναστείας των Παχλαβί, σηματοδοτώντας το τέλος της μοναρχίας στο Ιράν. Ο Μπαχτιάρ διέφυγε από το παλάτι κάτω από καταιγισμό πυρών, εγκαταλείποντας το Ιράν μεταμφιεσμένος.

1 εκατομμύριο Ιρανοί διαδηλώνουν στην Τεχεράνη σε ένδειξη υποστήριξης στον εξόριστο Αγιατολάχ Χομεϊνί, τον θεμελιώδη ηγέτη.

Ruhollah Khomeini

Συνεχίστε στην Ιστορία

Την ημέρα της άφιξής του, ο Χομεϊνί κατέστησε σαφή την απόρριψη της κυβέρνησης του Μπαχτιάρ σε μια ομιλία του, υποσχόμενος: «Θα τους κλωτσήσω στα δόντια. Εγώ διορίζω την κυβέρνηση, εγώ διορίζω την κυβέρνηση με την υποστήριξη αυτού του έθνους». Στις 5 Φεβρουαρίου, από το αρχηγείο του στο σχολείο Ρεφάχ στη νότια Τεχεράνη, κήρυξε μια προσωρινή επαναστατική κυβέρνηση, διόρισε τον ηγέτη της αντιπολίτευσης Μεχντί Μπαζαργκάν (από το θρησκευτικό-εθνικιστικό Κίνημα Ελευθερίας, που συνδέεται με το Εθνικό Μέτωπο) ως δικό του πρωθυπουργό και διέταξε τους Ιρανούς να υπακούσουν στον Μπαζαργκάν ως θρησκευτικό καθήκον.

Mehdi Bazargan Image

Συνεχίστε στην Ιστορία

Στις 9 Φεβρουαρίου, ξέσπασε εξέγερση τεχνικών της αεροπορίας υπέρ του Χομεϊνί στην αεροπορική βάση Ντοσάν Ταπέ. Μια μονάδα των «Αθάνατων Φρουρών» υπέρ του Σάχη επιχείρησε να συλλάβει τους στασιαστές και ξέσπασε ένοπλη μάχη. Σύντομα, μεγάλα πλήθη βγήκαν στους δρόμους, στήνοντας οδοφράγματα και υποστηρίζοντας τους στασιαστές, ενώ ισλαμο-μαρξιστές αντάρτες με τα όπλα τους ενώθηκαν για να τους υποστηρίξουν.

Στις 11 Φεβρουαρίου, ο Χομεϊνί διόρισε τον δικό του ανταγωνιστικό μεταβατικό πρωθυπουργό, τον Μεχντί Μπαζαργκάν, απαιτώντας: «εφόσον τον έχω διορίσει, πρέπει να υπακούεται». Ήταν η «κυβέρνηση του Θεού», προειδοποίησε, η ανυπακοή σε αυτόν ή στον Μπαζαργκάν θεωρούνταν «εξέγερση κατά του Θεού».

Mehdi Bazargan Image

Συνεχίστε στην Ιστορία

Στις 11 Φεβρουαρίου, καθώς η εξέγερση εξαπλωνόταν και οι αποθήκες όπλων καταλαμβάνονταν, ο στρατός κήρυξε ουδετερότητα και το καθεστώς Μπαχτιάρ κατέρρευσε.

Η τελική κατάρρευση της προσωρινής μη ισλαμιστικής κυβέρνησης ήρθε στις 2 μ.μ. της 11ης Φεβρουαρίου, όταν το Ανώτατο Στρατιωτικό Συμβούλιο κηρύχθηκε «ουδέτερο στις τρέχουσες πολιτικές διαμάχες... προκειμένου να αποτραπεί περαιτέρω αναταραχή και αιματοχυσία». Όλο το στρατιωτικό προσωπικό διατάχθηκε να επιστρέψει στις βάσεις του, παραχωρώντας ουσιαστικά τον έλεγχο ολόκληρης της χώρας στον Χομεϊνί. Οι επαναστάτες κατέλαβαν κυβερνητικά κτίρια, τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς, καθώς και παλάτια της δυναστείας των Παχλαβί, σηματοδοτώντας το τέλος της μοναρχίας στο Ιράν. Ο Μπαχτιάρ διέφυγε από το παλάτι κάτω από καταιγισμό πυρών, εγκαταλείποντας το Ιράν μεταμφιεσμένος.