Ο λόγος του Μαντέλα «Δεν υπάρχει εύκολος δρόμος προς την ελευθερία»
Τον Σεπτέμβριο του 1953, ο Άντριου Κουνένε διάβασε τον λόγο του Μαντέλα «Δεν υπάρχει εύκολος δρόμος προς την ελευθερία» σε μια συνάντηση του ANC στο Τρανσβάαλ· ο τίτλος προήλθε από ένα απόφθεγμα του Ινδού ηγέτη της ανεξαρτησίας Τζαβαχαρλάλ Νεχρού, ο οποίος άσκησε καθοριστική επιρροή στη σκέψη του Μαντέλα. Ο λόγος παρουσίασε ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης για το ενδεχόμενο απαγόρευσης του ANC. Αυτό το Σχέδιο Μαντέλα, ή M-Plan, περιλάμβανε τη διαίρεση της οργάνωσης σε μια δομή κυψελών με μια πιο συγκεντρωτική ηγεσία.
