Koniec panowania Habsburgów we Włoszech
Panowanie Habsburgów we Włoszech dobiegło końca wraz z kampaniami rewolucjonistów francuskich w latach 1792–1797, kiedy to utworzono szereg republik zależnych.
null
Historia Zjednoczenie Włoch
1815 do 1871
Italy
Zjednoczenie Włoch było XIX-wiecznym ruchem politycznym i społecznym, który doprowadził do konsolidacji różnych państw Półwyspu Apenińskiego w jedno państwo – Królestwo Włoch. Zainspirowany rebeliami z lat 20. i 30. XIX wieku przeciwko postanowieniom kongresu wiedeńskiego, proces zjednoczeniowy został przyspieszony przez Wiosnę Ludów w 1848 roku i zakończył się w 1871 roku, kiedy Rzym został oficjalnie uznany za stolicę Królestwa Włoch.
Kampanie włoskie wojen o niepodległość Francji
Kampanie włoskie wojen o niepodległość Francji były serią konfliktów toczonych głównie w północnych Włoszech pomiędzy francuską Armią Rewolucyjną a koalicją Austrii, Rosji, Piemontu-Sardynii oraz szeregu innych państw włoskich.
Święte Cesarstwo Rzymskie zostało rozwiązane przez Franciszka II
W 1806 roku Święte Cesarstwo Rzymskie zostało rozwiązane przez ostatniego cesarza, Franciszka II, po klęsce zadanej przez Napoleona w bitwie pod Austerlitz. Kampanie włoskie wojen o niepodległość Francji zniszczyły stare struktury feudalizmu we Włoszech.
Wolnomularstwo we Włoszech było represjonowane i zdyskredytowane z powodu swoich francuskich powiązań
Po 1815 roku wolnomularstwo we Włoszech było represjonowane i zdyskredytowane z powodu swoich francuskich powiązań. Powstałą próżnię wypełniła karbonaria – ruch, który bardzo przypominał wolnomularstwo, ale był zaangażowany w włoski nacjonalizm i nie miał żadnych powiązań z Napoleonem i jego rządem. Odpowiedź nadeszła ze strony przedstawicieli klasy średniej, przedsiębiorców oraz części intelektualistów.
Kongres wiedeński przywrócił przednapoleońską mozaikę niezależnych rządów
Po upadku Napoleona kongres wiedeński przywrócił przednapoleońską mozaikę niezależnych rządów. Włochy ponownie znalazły się w dużej mierze pod kontrolą Cesarstwa Austriackiego i Habsburgów, którzy bezpośrednio kontrolowali przeważnie włoskojęzyczną północno-wschodnią część Włoch i byli wspólnie najpotężniejszą siłą sprzeciwiającą się zjednoczeniu.
Ruch przetrwał i nadal był źródłem niepokojów politycznych we Włoszech
Konserwatywne rządy obawiały się karbonariuszy, nakładając surowe kary na osoby, u których odkryto członkostwo. Niemniej jednak ruch przetrwał i nadal był źródłem niepokojów politycznych we Włoszech od 1820 roku aż do czasu po zjednoczeniu.
Hiszpanie z powodzeniem zbuntowali się w związku ze sporami o swoją Konstytucję
W 1820 roku Hiszpanie z powodzeniem zbuntowali się w związku ze sporami o swoją Konstytucję, co wpłynęło na rozwój podobnego ruchu we Włoszech. Zainspirowany przez Hiszpanów pułk armii Królestwa Obojga Sycylii, dowodzony przez Guglielmo Pepe, karbonariusza, zbuntował się, podbijając półwyspową część Obojga Sycylii.
Silvio Pellico i Pietro Maroncelli zorganizowali kilka prób osłabienia wpływów austriackiego despotyzmu za pomocą pośrednich środków edukacyjnych
W Mediolanie Silvio Pellico i Pietro Maroncelli zorganizowali kilka prób osłabienia wpływów austriackiego despotyzmu za pomocą pośrednich środków edukacyjnych. W październiku 1820 roku Pellico i Maroncelli zostali aresztowani pod zarzutem karbonaryzmu i uwięzieni.
Piemontem był Santorre di Santarosa
Przywódcą ruchu rewolucyjnego w Piemoncie w 1821 roku był Santorre di Santarosa, który chciał usunąć Austriaków i zjednoczyć Włochy pod rządami dynastii sabaudzkiej.
Przywódca ruchu rewolucyjnego w Piemoncie w 1821 roku
Przywódcą ruchu rewolucyjnego w Piemoncie w 1821 roku był Santorre di Santarosa, który chciał usunąć Austriaków i zjednoczyć Włochy pod rządami dynastii sabaudzkiej.
Powstanie w Piemoncie rozpoczęło się
Powstanie w Piemoncie rozpoczęło się w Alessandrii, gdzie wojska przyjęły zielono-biało-czerwony trójkolor Republiki Cisalpińskiej. Regent królewski, książę Karol Albert, działający pod nieobecność króla Karola Feliksa, zatwierdził nową konstytucję, aby uspokoić rewolucjonistów, ale po powrocie król wyparł się konstytucji i poprosił o pomoc Święte Przymierze.
Franciszek IV miał nadzieję zostać królem północnych Włoch
Książę Modeny, Franciszek IV, był ambitnym szlachcicem i miał nadzieję zostać królem północnych Włoch poprzez powiększenie swojego terytorium. W 1826 roku Franciszek dał jasno do zrozumienia, że nie będzie działał przeciwko tym, którzy podważali opozycję wobec zjednoczenia Włoch. Zachęceni tą deklaracją rewolucjoniści w regionie zaczęli się organizować.
Działalność Mazziniego w ruchach rewolucyjnych
Działalność Mazziniego w ruchach rewolucyjnych doprowadziła do jego uwięzienia wkrótce po tym, jak do nich dołączył. Podczas pobytu w więzieniu doszedł do wniosku, że Włochy mogą – a zatem powinny – zostać zjednoczone, i sformułował program ustanowienia wolnego, niepodległego i republikańskiego narodu ze stolicą w Rzymie.
Mazzini został członkiem karbonariuszy
W 1827 roku Mazzini udał się do Toskanii, gdzie został członkiem karbonariuszy, tajnego stowarzyszenia o celach politycznych.
Nastroje rewolucyjne na rzecz zjednoczonych Włoch zaczęły odżywać
Po 1830 roku nastroje rewolucyjne na rzecz zjednoczonych Włoch zaczęły odżywać, a seria powstań położyła podwaliny pod stworzenie jednego narodu na Półwyspie Apenińskim.
Proces zjednoczeniowy został przyspieszony przez Wiosnę Ludów w 1848 roku
Proces zjednoczeniowy został przyspieszony przez Wiosnę Ludów w 1848 roku i zakończył się w 1871 roku, kiedy Rzym został oficjalnie uznany za stolicę Królestwa Włoch.
Niepokoje rewolucyjne rozpoczęły się od strajku nieposłuszeństwa obywatelskiego w Lombardii
5 stycznia 1848 roku niepokoje rewolucyjne rozpoczęły się od strajku nieposłuszeństwa obywatelskiego w Lombardii, kiedy to obywatele przestali palić cygara i grać na loterii, co pozbawiło Austrię związanych z tym dochodów podatkowych. Wkrótce potem wybuchły powstania na Sycylii i w Neapolu.
Powstania w Toskanii, które były stosunkowo bezkrwawe
W lutym 1848 roku w Toskanii doszło do stosunkowo bezkrwawych buntów, po których wielki książę Leopold II nadał Toskańczykom konstytucję. W lutym, krótko po tym ustępstwie, w Toskanii uformował się separatystyczny republikański rząd tymczasowy.
Papież Pius IX nadał konstytucję Państwu Kościelnemu
21 lutego papież Pius IX nadał konstytucję Państwu Kościelnemu, co było zarówno nieoczekiwane, jak i zaskakujące, biorąc pod uwagę historyczny opór papiestwa.
Król Francji Ludwik Filip został zmuszony do ucieczki z Paryża
23 lutego 1848 roku król Francji Ludwik Filip został zmuszony do ucieczki z Paryża i proklamowano republikę. W momencie wybuchu rewolucji w Paryżu trzy państwa włoskie posiadały już konstytucje – cztery, jeśli uznać Sycylię za odrębne państwo.
Napięcia wzrastały, aż mieszkańcy Mediolanu i Wenecji wzniecili powstanie
W Lombardii napięcia wzrastały, aż 18 marca 1848 roku mieszkańcy Mediolanu i Wenecji wzniecili powstanie.
I wojna o niepodległość Włoch
I wojna o niepodległość Włoch, będąca częścią zjednoczenia Włoch, była prowadzona przez Królestwo Sardynii i włoskich ochotników przeciwko Cesarstwu Austriackiemu oraz innym konserwatywnym państwom od 23 marca 1848 do 22 sierpnia 1849 roku na Półwyspie Apenińskim.
Król Sardynii, przynaglany przez Wenecjan i Mediolańczyków do wsparcia ich sprawy
Karol Albert, król Sardynii, przynaglany przez Wenecjan i Mediolańczyków do wsparcia ich sprawy, uznał, że to odpowiedni moment na zjednoczenie Włoch i wypowiedział wojnę Austrii.
Karol Albert został pokonany przez Radetzky'ego
Karol Albert, król Sardynii, przynaglany przez Wenecjan i Mediolańczyków do wsparcia ich sprawy, uznał, że to odpowiedni moment na zjednoczenie Włoch i wypowiedział wojnę Austrii. Po początkowych sukcesach pod Goito i Peschierą, został zdecydowanie pokonany przez Radetzky'ego w bitwie pod Custozą 24 lipca.
Bitwa pod Custozą
Pierwsza bitwa pod Custozą rozegrała się 24 i 25 lipca 1848 roku, podczas I wojny o niepodległość Włoch, pomiędzy armiami Cesarstwa Austriackiego, dowodzonymi przez feldmarszałka Radetzky'ego, a Królestwem Sardynii, pod wodzą króla Sardynii i Piemontu Karola Alberta.
Zabójstwo jego ministra Pellegrino Rossiego
W listopadzie 1848 roku, po zabójstwie jego ministra Pellegrino Rossiego, Pius IX uciekł tuż przed przybyciem do Rzymu Giuseppe Garibaldiego i innych patriotów.
Giuseppe Mazzini przybył do Rzymu
Na początku marca 1849 roku Giuseppe Mazzini przybył do Rzymu i został mianowany szefem rządu.
Mocarstwa mogły zareagować na powstanie Republiki Rzymskiej
Zanim mocarstwa zdążyły zareagować na powstanie Republiki Rzymskiej, Karol Albert, którego armia była szkolona przez wygnanego polskiego generała Alberta Chrzanowskiego, wznowił wojnę z Austrią. Został szybko pokonany przez Radetzky'ego pod Novarą 23 marca 1849 roku.
Francuskie siły pod dowództwem Charlesa Oudinota zostały wysłane do Rzymu
W kwietniu do Rzymu wysłano francuskie siły pod dowództwem Charlesa Oudinota. Najwyraźniej Francuzi początkowo chcieli mediować między papieżem a jego poddanymi, ale wkrótce zdecydowali się przywrócić władzę papieża.
Rzym skapitulował 29 czerwca 1849 roku
Po dwumiesięcznym oblężeniu Rzym skapitulował 29 czerwca 1849 roku i przywrócono władzę papieża. Garibaldi i Mazzini ponownie udali się na wygnanie – w 1850 roku Garibaldi wyjechał do Nowego Jorku.
Królestwo stało się sojusznikiem Wielkiej Brytanii i Francji w wojnie krymskiej
W 1855 roku królestwo stało się sojusznikiem Wielkiej Brytanii i Francji w wojnie krymskiej, co nadało dyplomacji Cavoura legitymację w oczach wielkich mocarstw.
Powstanie w Królestwie Obojga Sycylii
W 1857 roku Carlo Pisacane, arystokrata z Neapolu, który przyjął idee Mazziniego, postanowił wywołać powstanie w Królestwie Obojga Sycylii. Jego niewielki oddział wylądował na wyspie Ponza.
Karbonariusze skazali Napoleona III na śmierć za niepowodzenie w zjednoczeniu Włoch
Karbonariusze skazali Napoleona III na śmierć za niepowodzenie w zjednoczeniu Włoch, a grupa niemal zdołała go zgładzić w 1858 roku, kiedy Felice Orsini, Giovanni Andrea Pieri, Carlo Di Rudio i Andrea Gomez rzucili w niego trzema bombami.
Sardynia ostatecznie wygrała drugą wojnę o zjednoczenie Włoch
Sardynia ostatecznie wygrała drugą wojnę o zjednoczenie Włoch dzięki mężom stanu, a nie armiom czy wyborom powszechnym. Ostateczne ustalenia zostały wypracowane w ramach „kuluarowych” porozumień, a nie na polu bitwy.
Bitwa pod Magentą
Bitwa pod Magentą rozegrała się 4 czerwca 1859 roku podczas drugiej wojny o niepodległość Włoch, kończąc się zwycięstwem francusko-sardyńskim pod wodzą Napoleona III nad Austriakami dowodzonymi przez marszałka Ferenca Gyulaia.
Druga wojna o niepodległość Włoch
Druga wojna o niepodległość Włoch rozpoczęła się w kwietniu 1859 roku, kiedy premier Sardynii hrabia Cavour znalazł sojusznika w Napoleonie III.
Austriacy planowali użyć swojej armii, aby pokonać Sardyńczyków
Austriacy planowali użyć swojej armii, aby pokonać Sardyńczyków, zanim Francuzi zdążą im pomóc. Austria miała armię liczącą 140 000 żołnierzy, podczas gdy Sardyńczycy mieli dla porównania zaledwie 70 000.
Austriacy zostali pokonani
Austriacy zostali pokonani w bitwie pod Magentą 4 czerwca i wyparci do Lombardii. Plany Napoleona III powiodły się i w bitwie pod Solferino Francja oraz Sardynia pokonały Austrię, wymuszając negocjacje; w tym samym czasie w północnej części Lombardii włoscy ochotnicy znani jako Łowcy Alp, pod wodzą Giuseppe Garibaldiego, pokonali Austriaków pod Varese i Como.
Plany Napoleona III powiodły się
Plany Napoleona III powiodły się i w bitwie pod Solferino Francja oraz Sardynia pokonały Austrię, wymuszając negocjacje; w tym samym czasie w północnej części Lombardii włoscy ochotnicy znani jako Łowcy Alp, pod wodzą Giuseppe Garibaldiego, pokonali Austriaków pod Varese i Como.
Wyprawa Tysiąca
Wyprawa Tysiąca była wydarzeniem włoskiego Risorgimento, które miało miejsce w 1860 roku. Korpus ochotników pod wodzą Giuseppe Garibaldiego wypłynął z Quarto koło Genui i wylądował w Marsali na Sycylii, aby podbić Królestwo Obojga Sycylii, rządzone przez dynastię Burbonów sycylijskich. Mediolan, Włochy.
Francja była potencjalnym sojusznikiem Włoch
Francja była potencjalnym sojusznikiem, a patrioci zdawali sobie sprawę, że muszą skupić całą swoją uwagę na wyparciu Austrii, będąc gotowymi dać Francuzom wszystko, czego zażądają w zamian za niezbędną interwencję wojskową.
We Włoszech pozostało pięć państw
Na początku 1860 roku we Włoszech pozostało tylko pięć państw: Austriacy w Wenecji, Państwo Kościelne, nowo powiększone Królestwo Sardynii (Piemontu), Królestwo Obojga Sycylii oraz San Marino.
Sardynia zaanektowała Lombardię od Austrii
Sardynia zaanektowała Lombardię od Austrii; później, 22 marca 1860 roku, zajęła i zaanektowała Zjednoczone Prowincje Włoch Środkowych, składające się z Wielkiego Księstwa Toskanii, Księstwa Parmy, Księstwa Modeny i Reggio oraz legacji papieskich.
Sardynia przekazała Sabaudię i Niceę Francji
Sardynia przekazała Sabaudię i Niceę Francji na mocy traktatu turyńskiego, co było konsekwencją porozumienia z Plombières z 24 marca 1860 roku. Wydarzenie to wywołało exodus mieszkańców Nicei, czyli emigrację jednej czwartej Włochów z Nicei do Włoch.
W Mesynie i Palermo wybuchły powstania
W kwietniu 1860 roku na Sycylii wybuchły oddzielne powstania w Mesynie i Palermo, z których oba miały historię sprzeciwu wobec rządów neapolitańskich. Bunty te zostały łatwo stłumione przez lojalne wojska.
Garibaldi wylądował w pobliżu Marsali na zachodnim wybrzeżu Sycylii
6 maja 1860 roku Garibaldi wraz ze swoim oddziałem około tysiąca włoskich ochotników wypłynął z Quarto koło Genui i po postoju w Talamone 11 maja wylądował w pobliżu Marsali na zachodnim wybrzeżu Sycylii.
Garibaldi ogłosił się dyktatorem Sycylii
14 maja Garibaldi ogłosił się dyktatorem Sycylii w imieniu Wiktora Emanuela. Po stoczeniu różnych udanych, choć ciężkich bitew, Garibaldi ruszył na sycylijską stolicę, Palermo, ogłaszając swoje przybycie rozpalonymi w nocy ogniskami.
Bitwa pod Calatafimi
Bitwa pod Calatafimi została stoczona 15 maja 1860 roku pomiędzy ochotnikami Giuseppe Garibaldiego a wojskami Królestwa Obojga Sycylii pod Calatafimi na Sycylii, w ramach wyprawy tysiąca.
Siły Garibaldiego obległy Porta Termini w Palermo
27 maja siły te obległy Porta Termini w Palermo, podczas gdy wewnątrz miasta wybuchło masowe powstanie uliczne i walki na barykadach.
Trzecia wojna o niepodległość Włoch
Trzecia wojna o niepodległość Włoch była wojną między Królestwem Włoch a Cesarstwem Austriackim, toczoną między czerwcem a sierpniem 1866 roku. Konflikt ten przebiegał równolegle do wojny prusko-austriackiej i doprowadził do tego, że Austria przekazała region Wenecji Francji, która później, po plebiscycie, została zaanektowana przez Włochy. Pozyskanie przez Włochy tego bogatego i zaludnionego terytorium stanowiło ważny krok w procesie zjednoczenia Włoch.
Garibaldi ruszył na kontynent
Garibaldi ruszył na kontynent, przekraczając Cieśninę Mesyńską przy obecności floty neapolitańskiej. Garnizon w Reggio Calabria szybko się poddał. Gdy maszerował na północ, ludność wszędzie go witała, a opór wojskowy słabł: 18 i 21 sierpnia mieszkańcy Basilicaty i Apulii, dwóch regionów Królestwa Neapolu, niezależnie ogłosili swoje przyłączenie do Królestwa Włoch.
Garibaldi był w Cosenzy
Pod koniec sierpnia Garibaldi był w Cosenzy, a 5 września w Eboli, niedaleko Salerno. W międzyczasie Neapol ogłosił stan oblężenia, a 6 września król zebrał 4000 wiernych mu żołnierzy i wycofał się za rzekę Volturno.
Wiktor Emanuel przybył i przejął dowodzenie
9 października Wiktor Emanuel przybył i przejął dowodzenie. Nie było już armii papieskiej, która mogłaby mu się przeciwstawić, a marsz na południe przebiegł bez przeszkód.
Garibaldi łatwo zajął stolicę
Chociaż Garibaldi łatwo zajął stolicę, armia neapolitańska nie przyłączyła się masowo do buntu, utrzymując silne pozycje wzdłuż rzeki Volturno. Nieregularne oddziały Garibaldiego liczące około 25 000 ludzi nie mogły przepędzić króla ani zdobyć twierdz Kapua i Gaeta bez pomocy armii sardyńskiej.
Hrabia Cavour zapewnił kluczowe przywództwo
Hrabia Cavour zapewnił kluczowe przywództwo. Był modernizatorem zainteresowanym ulepszeniami rolnymi, bankami, koleją i wolnym handlem.
Obraz południowych Włoch
W odpowiedzi na opisy sytuacji w południowych Włoszech, parlament piemoncki musiał zdecydować, czy powinien zbadać regiony południowe, aby lepiej zrozumieć tamtejszą sytuację społeczną i polityczną, czy też powinien zaprowadzić jurysdykcję i porządek, używając głównie siły.
Wiktor Emanuel zgromadził deputowanych pierwszego włoskiego parlamentu
18 lutego 1861 roku Wiktor Emanuel zgromadził deputowanych pierwszego włoskiego parlamentu w Turynie.
Proklamacja Królestwa Włoch
Proklamacja Królestwa Włoch była formalnym aktem, który usankcjonował narodziny zjednoczonego Królestwa Włoch. Stało się to na mocy aktu normatywnego sabaudzkiego Królestwa Sardynii — ustawy z 17 marca 1861 r. nr 4761 — na mocy której Wiktor Emanuel II przyjął dla siebie i swoich następców tytuł króla Włoch.
Parlament ogłosił Wiktora Emanuela królem Włoch
17 marca 1861 roku parlament ogłosił Wiktora Emanuela królem Włoch.
Rzym został ogłoszony stolicą Włoch
27 marca 1861 roku Rzym został ogłoszony stolicą Włoch, mimo że nie znajdował się jeszcze w nowym Królestwie.
Cavour zmarł niespodziewanie
Cavour zmarł niespodziewanie w czerwcu 1861 roku w wieku 50 lat, a większość z wielu obietnic, które złożył władzom regionalnym, aby skłonić je do przyłączenia się do nowo zjednoczonego królestwa włoskiego, została zignorowana. Nowe Królestwo Włoch zostało ustrukturyzowane poprzez zmianę nazwy starego Królestwa Sardynii i włączenie wszystkich nowych prowincji do jego struktur. Pierwszym królem był Wiktor Emanuel II, który zachował swój stary tytuł.
Garibaldi wypłynął z Genui i ponownie wylądował w Palermo
W czerwcu 1862 roku wypłynął z Genui i ponownie wylądował w Palermo, gdzie gromadził ochotników do kampanii pod hasłem o Roma o Morte. Garnizon Mesyny, wierny instrukcjom króla, zagrodził im przejście na stały ląd. Siły Garibaldiego, liczące wówczas dwa tysiące ludzi, skierowały się na południe i wypłynęły z Katanii.
Garibaldi oświadczył, że wkroczy do Rzymu jako zwycięzca lub zginie pod jego murami
Garibaldi oświadczył, że wkroczy do Rzymu jako zwycięzca lub zginie pod jego murami. Wylądował w Melito 14 sierpnia i natychmiast pomaszerował w góry Kalabrii.
Dwie siły spotkały się w Aspromonte
28 sierpnia obie siły spotkały się w Aspromonte. Jeden z żołnierzy regularnej armii oddał przypadkowy strzał, po czym nastąpiło kilka salw, ale Garibaldi zabronił swoim ludziom odpowiadać ogniem do współobywateli Królestwa Włoch. Ochotnicy ponieśli straty, a sam Garibaldi został ranny; wielu wzięto do niewoli.
W sierpniu obie siły spotkały się w Aspromonte
28 sierpnia obie siły spotkały się w Aspromonte. Jeden z żołnierzy regularnej armii oddał przypadkowy strzał, po czym nastąpiło kilka salw, ale Garibaldi zabronił swoim ludziom odpowiadać ogniem do współobywateli Królestwa Włoch. Ochotnicy ponieśli straty, a sam Garibaldi został ranny; wielu wzięto do niewoli.
Napoleon zgodził się wycofać wojska z Rzymu
Wiktor Emanuel szukał bezpieczniejszego sposobu na przejęcie pozostałego terytorium papieskiego. Wynegocjował z cesarzem Napoleonem wycofanie wojsk francuskich z Rzymu na mocy traktatu. Uzgodnili Konwencję wrześniową we wrześniu 1864 roku, na mocy której Napoleon zgodził się wycofać wojska w ciągu dwóch lat.
Siedziba rządu została przeniesiona do Florencji
Siedzibę rządu przeniesiono w 1865 roku z Turynu, starej stolicy Sardynii, do Florencji, gdzie zwołano pierwszy włoski parlament. To posunięcie wywołało w Turynie takie niepokoje, że król był zmuszony pospiesznie opuścić to miasto i udać się do nowej stolicy.
Austriackie panowanie i sojusz z Prusami
W wojnie prusko-austriackiej w 1866 roku Austria rywalizowała z Prusami o pozycję przywódczą wśród państw niemieckich. Królestwo Włoch wykorzystało okazję, by odebrać Wenecję spod panowania austriackiego i sprzymierzyło się z Prusami.
Regia Marina została pokonana w bitwie pod Lissą
20 lipca Regia Marina została pokonana w bitwie pod Lissą. Następnego dnia ochotnicy Garibaldiego pokonali siły austriackie w bitwie pod Bezzeccą i ruszyli w stronę Trydentu.
Bitwa pod Bezzeccą
Bitwa pod Bezzeccą rozegrała się 21 lipca 1866 roku między Włochami a Austrią podczas trzeciej wojny o niepodległość Włoch.
Austria próbowała przekonać włoski rząd do przyjęcia Wenecji
Austria próbowała przekonać włoski rząd do przyjęcia Wenecji w zamian za nieinterwencję. Jednak 8 kwietnia Włochy i Prusy podpisały porozumienie wspierające przejęcie Wenecji przez Włochy, a 20 czerwca Włochy wypowiedziały wojnę Austrii.
Garibaldi podjął drugą próbę zdobycia Rzymu
W 1867 roku Garibaldi podjął drugą próbę zdobycia Rzymu, ale armia papieska, wzmocniona nowymi francuskimi siłami pomocniczymi, pokonała jego słabo uzbrojonych ochotników pod Mentaną.
Lacjum po zdobyciu Rzymu
W 1870 roku Lacjum po zdobyciu Rzymu, a w 1918 roku Trydent-Górna Adyga i Venezia Giulia po I wojnie światowej. W związku z tym ustanowiono również Dzień Jedności Narodowej i Sił Zbrojnych, który obchodzony jest corocznie 4 listopada, upamiętniając włoskie zwycięstwo w I wojnie światowej, wydarzenie wojenne uważane za dopełnienie procesu zjednoczenia Włoch.
Bitwa pod Sedanem
Bitwa pod Sedanem rozegrała się podczas wojny francusko-pruskiej od 1 do 2 września 1870 roku. Skutkując wzięciem do niewoli cesarza Napoleona III i ponad stu tysięcy żołnierzy, skutecznie rozstrzygnęła wojnę na korzyść Prus i ich sojuszników, choć walki trwały nadal pod nowym rządem francuskim.
Armia włoska przekroczyła granicę papieską
Armia włoska, dowodzona przez generała Raffaele Cadornę, przekroczyła granicę papieską 11 września i powoli posuwała się w stronę Rzymu, mając nadzieję, że uda się wynegocjować pokojowe wejście.
Bersalierzy wkroczyli do Rzymu i pomaszerowali Via Pia
20 września, po trzygodzinnym ostrzale artyleryjskim, który wybił wyłom w murach aureliańskich przy Porta Pia, bersalierzy wkroczyli do Rzymu i pomaszerowali Via Pia, którą następnie przemianowano na Via XX Settembre. Zginęło czterdziestu dziewięciu włoskich żołnierzy i czterech oficerów oraz dziewiętnastu żołnierzy papieskich.
Zdobycie Rzymu
Zdobycie Rzymu 20 września 1870 roku było ostatnim wydarzeniem długiego procesu zjednoczenia Włoch, znanego również jako Risorgimento, oznaczającym zarówno ostateczną klęskę Państwa Kościelnego pod rządami papieża Piusa IX, jak i zjednoczenie Półwyspu Apenińskiego pod rządami króla Wiktora Emanuela II z dynastii sabaudzkiej.
Zjednoczenie Włoch zostało przyspieszone
Proces zjednoczenia został przyspieszony przez Wiosnę Ludów w 1848 roku i osiągnął swój finał w 1871 roku po zdobyciu Rzymu i wyznaczeniu go na stolicę Królestwa Włoch.